(ચીલઝડપ…. ….સરખેજ રોજા, અમદાવાદ, ૨૭-૦૧-૨૦૦૭)
કોરે બદન બહાર પછી કોણ નીકળે ?
વરસે તું ધોધમાર, પછી કોણ નીકળે ?
તું ખુદ નદી થઈને અગર વહેતી હોય તો
ડૂબીને પેલે પાર પછી કોણ નીકળે ?
તારો સફરમાં સાથ જો ક્ષણભરનો હોય તો,
લઈ શ્વાસ બેસુમાર પછી કોણ નીકળે ?
સાથે રહીને સિદ્ધ કરો, આજીવન છો સાથ
જીવનથી ધારદાર પછી કોણ નીકળે ?
અડવાના ના હો તારા જો અહેસાસને કદી,
શબ્દોની આરપાર પછી કોણ નીકળે ?
-વિવેક મનહર ટેલર
(…સાંભળ્યું છે ક્યારનો બંધાય છે રસ્તો… સરખેજરોજા, અમદાવાદ)
રાત રડતી અને સરે ઝાકળ,
પુષ્પની આંખથી વહે ઝાકળ.
ઘાસને પાપ લાગે નૃસ્પર્શે,
રોજ એ ધોઈને હરે ઝાકળ.
તો ઉષા બળતી હોત ભડકે પણ,
ઠારવા સૂર્યને બળે ઝાકળ.
દર્દ હો કે ખુશી જીવનની હો,
બેયમાં આંખમાં તરે ઝાકળ.
એક સ્થળે ભેજ જો ભીતરનો ઠરે,
એ હવા ! તો જ એ બને ઝાકળ.
બાથમાં આખું નભ સમાવે, ને
પુષ્પના પાંદમાં રહે ઝાકળ.
હું તો શું ? કાવ્ય પણ ભીંજાયા છે,
મન-વિચારોને જો અડે ઝાકળ.
-વિવેક મનહર ટેલર
૦૯-૧૨-૧૯૮૮ના રોજ લખાયેલી આ ગઝલ મારી પંદર વર્ષની શીતનિદ્રા પૂર્વેનો દસ્તાવેજ હોવા ઉપરાંત છંદની ગલીઓમાં ભટકવાના કુછંદે ચડ્યો એ શરૂઆતના ફાકા-મસ્તીના દિવસોની ભીની યાદ પણ સંગોપીને બેઠી હોવાથી મને ઘણી ગમે છે. આ બ્લૉગ પર આપ અગાઉ એને માણી ચૂક્યા છો. એ વખતે રહી ગયેલા કાફિયા-દોષને ક્ષમતાનુસાર નિવાર્યા છે. એક શેર પણ નવો ઉમેર્યો છે અને ટાઈપીંગની ભૂલને લીધે ખોટો છપાયેલો અને ધ્યાન-બહાર રહી ગયેલો શેર (પુષ્પના પાંદમાં રહે ઝાકળ) પણ ફરીથી મઠાર્યો છે.
(ખંડેર કહી રહ્યાં છે… …સરખેજ રોજા, અમદાવાદ,૨૭ -૦૧-૨૦૦૭)
હોય મારો દાખલો ને તું મથે, તાળો મળે,
શક્યતા પૂરી છે ત્યાં સરવાળે ગોટાળો મળે.
મધ્યમાં જે શાંત છે, કાંઠે એ ફીણાળો મળે,
વાતમાં દરિયાની કોની વાતનો તાળો મળે !
પારદર્શક કાચ થઈને બહાર ક્યાં નીકળ્યાં તમે ?
આ નગર છે, અહીં શુકનમાં કાંકરીચાળો મળે.
આજે જે ડાળે હો જામી ભીડ ટહુકાઓની ત્યાં,
શક્ય છે ત્યાં કાલે ના માળો, ના ગરમાળો મળે.
રાહ નીરખે છે સદીઓની નપુંસક ફિતરતો,
આ સદીને ક્યારે એનો માટી મૂંછાળો મળે ?
શક્યતાઓ શ્રાપ પામી વાંઝણી હોવાનો જ્યાં,
એ જ મારા ઘરમાં ઈચ્છાઓ બચરવાળો મળે.
ઓઢીને સુરતીપણું ખુલ્લા ફરે છે શબ્દ સૌ,
ચેતજો ! આગળ ગઝલમાં શક્ય છે, ગાળો મળે.
– વિવેક મનહર ટેલર
(ગુજરાત વિદ્યાસભા દ્વારા પ્રકાશિત ‘બુદ્ધિપ્રકાશ’ માસિકના માર્ચ-૨૦૦૭ના અંકમાં પ્રકાશિત આ ગઝલ આપ અગાઉ આ બ્લોગ પર માણી ચૂક્યા છો.)
(ચાળણી… …સૂર્યાસ્ત, માલદીવ્સ, ફેબ્રુઆરી-2002)
મને લાગે છે –
હું હજી પણ થોડો માણસ છું.
આજે સવારે
જ્યારે મેં
એક બગલમાં
બોડી ડિઓડોરન્ટ સ્પ્રે છાંટ્યો,
ત્યારે
અચાનક
મને
આકાશમાં
ક્યાંક
દૂ…ર
ઓઝોનના સ્તરમાં
એક નાનકડું બાકોરું પડવાનો અવાજ સંભળાયો.
મને લાગે છે…
..કેમકે
પછી મેં
બીજી બગલ જેટલા આકાશમાં
બાકોરું પડતું બચાવી લીધું !
– વિવેક મનહર ટેલર
(ગોરંભો….. ….ભરતપુર, ૦૫-૧૨-૨૦૦૬)
તારા વરસે
ચોમાસે, આભ રાત્રે
કોરુંચટ્ટાક
* * *
પુષ્પનેત્રમાં
વસંતનું કાજળ,
ભમરો હસે.
* * *
કોયલ બેઠી
પર્ણઘટામાં; હવે
વૃક્ષ ટહુકે !!
-વિવેક મનહર ટેલર
(દિવ્યભાસ્કર – મુંબઈ પૂર્તિ…. …..૦૧-૦૪-૨૦૦૭)
(દિવ્યભાસ્કર – અમદાવાદ પૂર્તિ…. …..૦૧-૦૪-૨૦૦૭)
ગુજરાતી ભાષા પુસ્તકોના સીમાડા વળોટીને હવે સાચા અર્થમાં ગ્લૉબલ બની રહી છે. ઈન્ટરનેટ અને યુનિકોડ ફૉન્ટના સથવારે છેલ્લા બે-અઢી વર્ષમાં ઢગલાબંધ બ્લૉગ અને અવનવા દિમાગોની સીડીના પગથિયે ચડીને આજે ગુજરાતી ભાષા નવા આકાશને આંબી રહી છે, કહો કે નવું સરનામું પામી રહી છે. દુર્લભ ગણાતા ગુજરાતી કાવ્ય કે સાહિત્યકૃતિઓ જે નવી પેઢી સુધી સમય, સગવડ, સમજણ અથવા પૈસાના અભાવે પહોંચી શક્તી નહોતી એ હવે ફક્ત એક માઉસની ક્લિક્ જેટલી જ છેટી રહી ગઈ છે. વિશ્વના ખૂણે-ખૂણે બેઠેલા ગુજરાતીઓ આ “મફત” બ્લૉગ્સ મારફતે પોતાની માતૃભાષાને પરદેશની ભોમમાં પણ સ્પર્શી શકે છે. અંગ્રેજી ભાષા તરફ પૂરપાટ દોડી રહેલી ગુજરાતી ભાષાની આત્મહત્યા અટકાવવામાં બ્લૉગ્સની આ નિઃશુલ્ક દવા કદાચ અક્સીર બની રહી છે.
ગુજરાતી બ્લૉગ-જગતની નાની પણ મજાની ગુજરાતના નં.1 દૈનિક દિવ્યભાસ્કરે પહેલી એપ્રિલે લીધી છે જેને કદાચ હજીયે ઈન્ટરનેટથી દૂર રહેલી ગુજરાતી પેઢી સાથેના પ્રત્યાયનનું પ્રથમ પગલું માની શકાય. કોઈ પણ બ્લોગના વેબ-એડ્રેસ વિના આપવામાં આવેલી આ માહિતી આમ તો પ્રાણ વિનાના ખોળિયા સમી છે પણ એક વાતનો તોય સંતોષ લેવો જ રહ્યો કે લોકોએ નોંધ લેવાની શરૂઆત તો કરી…!
(વ્યૂ એન્લાર્જ કરવા માટે ફોટોગ્રાફ પર ક્લિક્ કરશો)
